MEAK Deniz Ticaret Odası Bodrum Şubesi kayıtlarında kooperatif, “39. Grup-Gezinti Tekneleri İşletmeciliği” kapsamında yer almaktadır. Kooperatifin kayıt numarası 122407’dir. Kooperatifin kuruluş tarihine ilişkin erişilebilir kaynaklarda kesin bir kuruluş yılı belirtilmemektedir. Bununla birlikte 2021 yılında yayımlanan İMEAK Deniz Ticaret Odası Deniz Ticareti dergisinde kooperatifin yaklaşık 30 yıllık geçmişe sahip kuruluşlarla birlikte değerlendirilmesi, kooperatifin 1990’ların başlarında, yaklaşık 1990-1993 döneminde faaliyete geçmiş olabileceğine işaret etmektedir. Bu tarih kesin kuruluş tarihi değil, mevcut kaynakların kronolojik verilerinden hareketle yapılan yaklaşık bir tarihlendirmedir.

Kooperatif, Bodrum’un günübirlik deniz turizmi ekonomisinin geliştiği dönemde ortaya çıkan kooperatif yapılanmalarından biridir. Bodrum ve çevresindeki günübirlik gezi tekneleri, özellikle yaz turizmi döneminde yarımadanın koyları ve kıyı alanlarına yönelik deniz gezileri düzenlemekte; bu faaliyetler bölgenin kıyı turizmi ürününün tamamlayıcı unsurlarından birini oluşturmaktadır. Kooperatifin faaliyet alanının günümüzde de gezinti tekneleri işletmeciliği olarak sınıflandırılması, temel faaliyetinin günübirlik deniz turizmi ile bağlantısını göstermektedir.

Kooperatifin filo büyüklüğüne ilişkin açık ve güncel bir resmî sayı bulunmamakla birlikte, kaynaklarda kuruluş “büyük ve kaliteli filosuyla” tanımlanmaktadır. Bu ifade, kooperatifin tek bir veya birkaç tekneyle sınırlı bir işletme olmayıp çok sayıda ticari gezi teknesinin oluşturduğu bir yapı olduğunu göstermektedir. Mevcut verilerden hareketle filonun “birkaç düzine ticari gezi teknesi ölçeğinde” olduğu düşünülebilir; ancak bu değer doğrulanmış bir filo sayısı olmayıp kaynaklardaki nitel tanımlamalardan yapılan yaklaşık bir çıkarımdır.

Kooperatifin ortak sayısı konusunda da kamuya açık kaynaklarda kesin bir rakam bulunmamaktadır. Bununla birlikte kooperatifin faaliyetinin çok sayıda ticari gezi teknesinin işletilmesine dayanması ve İMEAK Deniz Ticaret Odasının gezinti tekneleri işletmeciliği grubunda ayrı bir kooperatif olarak kayıtlı olması, ortak yapısının birden fazla tekne işletmecisini kapsadığını göstermektedir. Bu nedenle ortak sayısının da “birkaç düzine ortak ölçeğinde” olduğu değerlendirilebilir. Bununla birlikte ortak sayısı ile tekne sayısının birebir aynı olması gerekmediğinden, bu iki büyüklüğün birbirinden ayrılması gerekir.

Kooperatifin faaliyet alanının merkezinde Bodrum’daki ticari gezi teknelerinin işletilmesi ve günübirlik deniz turizmine yönelik hizmetler bulunmaktadır. 2021 yılında gerçekleştirilen sektörel toplantılarda kooperatif başkanı Mustafa Günaydın, “Bodrum ve Gümbet limanlarının” ekmeğini denizden kazanan tekne işletmeleri açısından önemini vurgulamıştır. Aynı toplantılarda pandemi nedeniyle 2020 sezonunda sektörde meydana gelen daralma, işletme maliyetlerindeki artış, liman ücretleri, altyapı ve güvenlik hizmetleri ile ticari teknelerin limanlardan yararlanma koşulları ele alınmıştır.

Kooperatif, 2021 yılı itibarıyla Muğla Büyükşehir Belediyesi tarafından işletilen limanların kullanım koşullarına ilişkin sektörel görüşmelerde de temsil edilmiştir. 23 Ocak 2021 tarihinde kooperatif adına Mustafa Günaydın’ın katıldığı ziyarette, ticari teknelerin belediye limanlarından yararlanması ve 2021 yılı bağlama ücretleri değerlendirilmiştir. Kaynaklarda, ticari teknelerin belediyeye bağlı limanların önemli bir bölümünden yararlandığı ve bağlama planlamasında ticari teknelere öncelik verilmesinin sektör açısından önem taşıdığı belirtilmektedir.

Kooperatifin kurumsal faaliyetleri yalnızca tekne işletmeciliğiyle sınırlı olmayıp üyelerinin ortak ekonomik ve mesleki çıkarlarının temsil edilmesini de kapsamaktadır. İMEAK Deniz Ticaret Odası Bodrum Şubesi ile gerçekleştirilen toplantılarda liman ücretleri, işletme maliyetleri, pandemi kaynaklı ekonomik daralma, liman altyapısı ve güvenlik hizmetleri gibi konuların gündeme alınması, kooperatifin aynı zamanda sektörel temsil işlevi üstlendiğini göstermektedir.

Kooperatifin geçmişte “S.S. Yeni Bodrum Deniz Motorlu Taşıyıcılar Kooperatifi” adıyla da anıldığına ilişkin hukuki kayıt bulunmaktadır. İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi 17. Hukuk Dairesinin 19 Mart 2020 tarihli kararında bu adla anılan kooperatifin ortaklık paylarına ilişkin bir uyuşmazlık incelenmiştir. Kararda kooperatif ana sözleşmesinin ortaklık paylarının devrine ilişkin hükümlerine ve kooperatif yönetimine yapılan ortaklık başvurusuna yer verilmiştir. Bu kayıt, kooperatifin en azından 2000’li yılların sonları ve 2010’lu yıllarda faal bir ortaklık yapısına sahip olduğunu göstermesi bakımından önem taşımaktadır.

Günümüzde kooperatif, İMEAK Deniz Ticaret Odası Bodrum Şubesinin üye kayıtlarında “Sınırlı Sorumlu Yeni Bodrum Deniz Yolcu Taşıma Kooperatifi” adıyla yer almakta ve gezinti tekneleri işletmeciliği meslek grubunda faaliyet göstermektedir. Bu durum, kuruluşun Bodrum’daki günübirlik deniz turizmi ve ticari gezi teknesi işletmeciliği içerisindeki kurumsal varlığının devam ettiğini göstermektedir.