Çamardı

YERLEŞİM MERKEZİ İlçe Yerleşimi

İlçenin tarihi, İlk Tunç Çağı'na (M.Ö. 3000-2000) kadar dayanmaktadır. Hititler, Frigler, Persler ve Romalılar gibi birçok uygarlığa ev sahipliği yapan bu topraklar, Malazgirt Zaferi’nden sonra, 1086-87 yıllarında Anadolu Selçukluları'nın egemenliğine girmiştir. Daha sonra sırasıyla İlhanlılar, Eretna Beyliği ve Karamanoğulları’nın yönetiminde kalmış, 1470-71 yıllarında ise Osmanlı topraklarına katılmıştır. Osmanlı döneminde, arşiv kayıtlarında "Şamardı" olarak anılan ilçenin isminin, Halep ve Şam Türkmenleri tarafından "Şam'ın ardındaki yer" ya da "Şam'dan sonraki yurt" anlamında kullanıldığı düşünülmektedir.

Tarih boyunca farklı kültürlerin etkisini taşıyan Çamardı’da, XIX. yüzyıla tarihlenen Eski Cami ve Maden Cami gibi önemli yapılar bulunmaktadır. Bunun yanı sıra, Bademdere Köyü'ndeki Boğaziçi Cami (1883), Kavlaktepe Köyü'ndeki Kavlaktepe Köyü Cami (1880) ve Üçkapılı Köyü'nde yer alan Üçkapılı Köyü Eski Cami (1946) gibi ibadethaneler de ilçenin tarihî mirasının bir parçasıdır. Bölgede ayrıca, XII. yüzyıl Bizans dönemine tarihlenen ve savunma ile barınma amacıyla inşa edilen Kavlaktepe Yeraltı Şehri gibi önemli arkeolojik yapılar bulunmaktadır. Kapadokya’daki yeraltı şehirleriyle benzer özellikler taşıyan bu yapı, günümüzde de tarihî dokusunu korumaktadır.

1864 yılında gerçekleşen Çerkes sürgünüyle Osmanlı topraklarına gelen göçmenler, öncelikle Niğde merkeze, ardından Kocapınar, Orhaniye ve Sulucaova köylerine yerleşmiştir. Çerkes mutfağının karakteristik yemeklerinden biri olan Şipsi (Kaçamak), özellikle Kocapınar başta olmak üzere birçok köyde yaygın olarak tüketilmekte ve bölgenin gastronomik çeşitliliğine katkı sağlamaktadır. Ayrıca  Niğde Tava, Patatesli İçli Köfte, Çömlek Fasulyesi, Höşmerim, Kaygana, Halka Tatlısı, Çamardı Dondurması  da bölgenin gastronomik değerleri arasında yer almaktadır.

Çamardı, turizm açısından önemli bir potansiyele sahiptir. Aladağlar Milli Parkı, yürüyüş, tırmanış ve dağcılık gibi doğa sporları için elverişli bir ortam sunmaktadır. Özellikle Demirkazık ve Çukurbağ köylerinden başlayan tırmanış rotaları, doğa tutkunları için cazip alternatifler oluşturmaktadır. Bunun yanı sıra, Cımbar Boğazı (Kazıklı Ali Kanyonu) gibi jeolojik oluşumlar, bölgenin doğal güzelliklerini gözler önüne sermektedir. 

İlçede turizme yönelik konaklama olanakları sınırlıdır. Demirkazık bölgesinde 85 yatak kapasiteli modern bir dağ evi bulunmakta olup, bu tesis dağcılık ve doğa sporlarıyla ilgilenen ziyaretçilere hizmet vermektedir. Bunun yanı sıra, bölgede kamp alanları da mevcuttur. Ancak, turizm altyapısının geliştirilmesi ve konaklama kapasitesinin artırılması gerekmektedir. Bu bağlamda, Ahiler Kalkınma Ajansı'nın 2014-2023 Bölge Planı'nda, Niğde'nin Çamardı ve Ulukışla ilçelerinin doğa turizmi açısından önemli olduğu belirtilmekte ve bu bölgelerde kırsal turizm, dağcılık, kış turizmi, sağlık turizmi ve yayla turizminin geliştirilmesi hedeflenmektedir.

Referanslar

Eryaman, M. (2018). Şamardı (Çamardı) İlçesi Tarihi Üzerine, Dört Mevsim Niğde, ilkbahar, 8-28.; Gök, M. (2023). Niğde İlinde Jeomorfolojik Birimlere Göre Arazi Bölünüşü Ve Tarımsal Arazi Kullanımı, İksad Yayınevi.; İri, N. (2009). Niğde İlinden Turizm Açısından Pazarlanması (Yüksek Lisans Tezi). Niğde: Niğde Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü; Kahya, E. (2022). Çamardı İlçesinin (Niğde) Turizm Kaynakları Çerçevesinde Cittaslow Potansiyelinin Değerlendirilmesi, Niğde Ömer Halisdemir Üniversitesi İletişim Fakültesi Akademik Dergisi, 1(1): 62-86. http://www.camardi.gov.tr/kavlaktepe-yeralti-sehri, https://ahika.gov.tr/assets/ilgilidosyalar/2014-2023-Taslak-Bolge-Plani-Versiyon-2.pdf, (Erişim tarihi: 18.03.2025).