Walsh, Robert
(1772 – 1852)
-
2020
Din adamı, tarihçi, yazar ve hekim olan İrlandalı Walsh, İrlanda’nın Waterford kentinde dünyaya geldi (1772). Dublin’de ülkesinin köklü eğitim kurumlarından olan Trinity Koleji’nde hukuk eğitimi gören Walsh, 1796 yılında lisans derecesiyle mezun oldu. 1802’de papaz unvanı verilen Walsh, kısa süreliğine Dublin’de sonra ise 1806’da Finglas’ta papaz yardımcısı olarak görev yaptı.
İlk kapsamlı yayını 1818’de iki cilt halinde yayımlanan, üç yazarlı History of the City Dublin’dir (Dublin Tarihi). 1820’de Konstantinopolis’de İngiliz Büyükelçiliği’nde papazlık görevi yapan Walsh, Büyükelçi ile birlikte dört yıl Türkiye’de kaldı. Walsh, görevindeyken İstanbul’u ve Anadolu’nun çeşitli bölgelerini gezdi. Bu seyahatlerine dair gözlem ve izlenimlerini - Account of the Levant Company: With Some Notices of The Benefits Conferred Upon Society by İts Officers, in Promoting The Cause of Humanity, Literature and The fine Arts (1825) (İngiliz Doğu Akdeniz Kumpanyası’nın Önemi: İnsaniyet, Edebiyat ve Güzel Sanatların Teşviki Davasında Memurlarının Topluma Kazandırdıklarına Dair Bazı Notlarla); Narrative of A Journey From Constantinople to England (1826) (İstanbul’dan İngiltere’ye Bir Seyahatin Hikâyesi); An Essay on Ancient Coins, Medals and Gems, as Illustrating the Progress of Christianity in the Early Ages (1828) (Hıristiyanlığın İlk Devirlerinde Gelişimini Resmeden Antik Sikkeler, Madalyalar ve Kıymetli Taşlar Üzerine Bir Deneme), iki ciltlik Residence at Constantinople during the Greek and Turkish Revolutions (1836) (Yunan ve Türk Devrimleri Sırasında İstanbul’da Bir İkamet)- çalışmalarında kaleme aldı. Bu çalışmalardaki bilgileri derleyerek Türkçeye İstanbul Manzaraları Rumeli’de ve Batı Anadolu’da Gezintilerle olarak çevrilen Constantinople and Seven Churches of Asia Minor (1838) çalışmasını mimar ve aynı zamanda ressam olan Thomas Allom ile birlikte okuyucularına sundu. Londra’da yayımlanan çalışmada Thomas Allom’un resmettiği İstanbul ve Anadolu’daki çizimlerine Walsh’ın aynı mekânlar üzerine yazdığı notlar, gözlem ve izlenimler eşlik etti. Çalışmada İstanbul dışında Rumeli, Bursa, Batı Anadolu başlıklarına yer verildi. Bu çalışma 2013’te Şeniz Türkömer tarafından Türkçeye kazandırıldı.
İstanbul’dan St Peterburg’a papaz olarak atanan Walsh, burada kısa süre kaldı. 1828’de Rio de Janeiro’ya atandı. Brezilya’da köle ticaretine ilişkin yaptığı kapsamlı araştırmalar, Walsh’ı Köleliğin Kaldırılması Derneğine üye yaptı. 1828 ve 1829 yıllarında yayımlanan Notices of Brazil (Brezilya Notları) adlı çalışması köle ticaretine karşı çıkan önemli kitaplardan biri oldu. 1831’de İngiltere’ye dönen Walsh tekrar İstanbul’da görevlendirildi. 1835’te İrlanda’ya kesin dönüş yapan Walsh 1852’de Finglas’ta vefat etti.
Yararlanılan Kaynaklar
Allom, T. ve Walsh, R. (2013). İstanbul Manzaraları Rumeli’de ve Batı Anadolu’da Gezintilerle (Çev. Ş. Türkömer). İstanbul: Türkiye İş Bankası Kültür Yayınları.; Crone, J. S. ve M. R. I. A. (Editör). (1928). A Concise Dictionary of Irish Biography. Londra: Longmans Green and co ltd.; Lee, S. (Ed). (1899). Dictionary of National Biography, Cilt 59. Londra: Smith Elder& Co Waterloo Place.; Onar, S. (2012). İrlandalı Rahip Robert Walsh’ın 1820 yılındaki Kuşadası İzlenimleri, Kuyeta Yerel Tarih Dergisi, ss. 1-8.; Sağ, M. K. (2012). İrlandalı Seyyah Robert Walsh’ın Geç Dönem Osmanlı Mimarlığına Dair Gözlemleri, Sanat Tarihi Defterleri, 15: 23-31.