Akhisar Köfte

Gastronomi Anadolu Mutfağı Yemek/Yiyecek

Akhisar Köftesi olarak bilinen köfte aslında Balkanlar'dan bölgeye göç eden halkın getirmiş olduğu geleneksel bir yemektir. Manisa'nın Akhisar ilçesi ile özdeşleşen bu köfte, 2018 yılında Türk Patent ve Marka Kurumu tarafından tescillenmiş ve coğrafi işaret almıştır. Akhisar Köftesi; kullanılan et itibariyle lezzetini, yağını ve suyunu muhafaza eden bir özelliği bulunmaktadır. Akhisar köftesinin en önemli özelliği ise, sinirlerinden arındırılmış kaburga eti kıymasından yapılmasıdır. Bölgenin hayvanlarından sağlanan bu kıyma, köftenin lezzetini artırmaktadır. Ayrıca çok fazla baharat eklenmemektedir. Sunumu tereyağlı pide ile yapılır. 

Ürünün Özellikleri

Akhisar Köfte, Alaca Dana etinin köfte hamuru olarak işlenmesi ile elde edilmektedir. Etler; kaburga yüzde 50, boyun yüzde 20, ön kol yüzde 20, darp yağı yüzde 10 civarında alınır. Et elle tutulduğunda ele parlaklık vermez ve ele bulaşacak kadar yağlı olmamaktadır. Rengi açık pembe ve yoğun olmayan sarımsı benekli şekildedir. Kıyma olmadan önce sinirler temizlenir, tercihen Karacabey Soğanı ve tuz katılarak kıyma makinesinde çekilir, homojen bir hale gelene ve sertleşene kadar yoğrulur. Dinlendirme sonrası dört parmak belli olacak halde şekil verilerek ızgarada pişirilir.

Köfte Harcının Hazırlanması

Ürün tanımında verilen oranlarda hazırlanan Alaca Dana eti ortalama 200 gram olacak şekilde doğranır. Doğranmış etin üzerine bir kilogram için ortalama elli gram (tercihen Karacabey Soğanı) doğranmış soğan ve bir kilogram için yaklaşık yirmi gram sofralık tuz ilave edilerek karıştırılır ve kıyma makinesinde çekilir. Çekilen kıyma, yoğurma makinesinde ya da elle ben-on dakika yoğrulur. Yoğurma işleminde köfte hamurunun homojen kıvam alması ve sertleşmesi gerekmektedir. Hazırlanan köfte harcı sekiz-on iki saat dinlendirilir. Dinlendirilen köfte harcı ortalama on beş-on yedi gram aralığında avuç içine alınarak şekilledirilir ve Akhisar Köftenin kendine has şekli parmak izleri belirgin olarak oluşturulur.

Pişirme

Pişirme kaynağı alevli olmamalıdır. Tercihen küllenmiş, orta ısıda odun kömürü kullanılır. Pişirilirken köftenin üzeri hafif terledikten sonra çevrilir. Çevirme işlemi birden çok yapılır ve köfte suyunu salması sağlanır. Orta derece esneklik kazanana ve kiremit kahverenginden biraz daha koyulaşana kadar pişirilir.

Sunum Şekli

Servis geniş tabakta yapılır, paketlemede ise Türk Gıda Kodeksine uygun ambalaj kullanılır. Tereyağı ile ıslatılmış pidenin üzerinde sunulmaktadır. Pide, tereyağı ve su ile ıslatılmış tava ızgara üzerinde ıslatılır. Garnitür olarak köftenin yanına mevsime uygun olarak roka, maydanoz, kuru soğan, pişmiş yeşilbiber, domates vb. mevsim sebzeler ile sunulur.

Yararlanılan Kaynaklar

https://ci.turkpatent.gov.tr/anasayfa, (Erişim tarihi: 10. 06. 2024); https://www.kulturportali.gov.tr/portal/akhisar-kofte, (Erişim tarihi: 10. 06. 2024); https://www.yeniasir.com.tr/cumartesi/2020/11/28/macir-lezzeti-akhisar-koftesi, (Erişim tarihi: 10. 06. 2024)b