6 Şubat depremlerinde zarar gören Diyarbakır’daki beş tarihî cami ile Bingöl’deki Balaban Bey Camii’nin restorasyon ve güçlendirme çalışmaları tamamlandı. Vakıflar Genel Müdürlüğü tarafından yürütülen çalışmaların ardından altı yapı, 2 Ekim 2026 Cuma günü yeniden ibadete açılıyor. Toplu açılış programı Diyarbakır’ın Sur ilçesindeki Ali Paşa Camii’nde gerçekleştirilecek. DHA | Demirören Haber Ajansı

Kültür ve Turizm Bakanlığına bağlı Vakıflar Genel Müdürlüğü tarafından yürütülen çalışmalar kapsamında Diyarbakır’daki Ali Paşa, Melik Ahmet Paşa, Parlı Safa, Cafer-i Tayyar ve Hanbaşı camileri ile Bingöl’ün Kiğı ilçesindeki Balaban Bey Camii yeniden ibadete hazır hâle getirildi. euronews

Kültür ve Turizm Bakanı Mehmet Nuri Ersoy, 1 Ekim’de yaptığı açıklamada restorasyonlarda deprem hasarlarının bilimsel çalışmalarla giderildiğini, yapıların güçlendirildiğini ve tarihî taş işçiliği, çini, ahşap ve kalem işi gibi özgün unsurların korunmasına çalışıldığını belirtti. DHA | Demirören Haber Ajansı

Ali Paşa Camii’nde geleneksel dam sistemi yeniden uygulandı

Hadım Ali Paşa tarafından XVI. yüzyılda yaptırılan Ali Paşa Camii’nde deprem sonrasında ortaya çıkan yapısal sorunlar nedeniyle restorasyon ve güçlendirme projeleri bilim heyeti gözetiminde yeniden ele alındı.

Yapıdaki niteliksiz döşemeler ile beton örtü ve kirişler kaldırıldı. Üst örtü, Diyarbakır’ın geleneksel dam sistemine uygun biçimde yenilenirken deprem nedeniyle oluşan çatlak ve kopmalara yönelik enjeksiyon ve yapısal güçlendirme uygulamaları gerçekleştirildi.

Caminin özgün kündekâri kepenkleri, ahşap minberi, tavan kaplamaları ve çinileri de konservasyon işlemlerinin ardından yeniden yerlerine yerleştirildi.

Parlı Safa Camii’nin minaresi güçlendirildi

XV. yüzyılda inşa edildiği değerlendirilen Parlı Safa Camii’nde depremden en fazla etkilenen bölümlerden biri minare oldu.

Geniş çatlaklar ve taş kayıpları nedeniyle minare önce çelik kuşaklar ve gergilerle emniyete alındı. Ardından temel ve zemin yapısı sondaj, jeofizik araştırma ve kazılarla incelendi.

Minarede ankraj, enjeksiyon ve taş onarımları yapılırken caminin çinileri, döşemeleri, kalem işleri, sıva ve boya yüzeyleri ile medrese bölümlerindeki çalışmalar da tamamlandı.

Cafer-i Tayyar Camii ve Türbesi yeniden hazırlandı

İnşa tarihi kesin olarak bilinmeyen Cafer-i Tayyar Camii ve Türbesi’nde özellikle depremde ağır hasar gören minare üzerinde kapsamlı çalışmalar gerçekleştirildi.

Zemin ve temel incelemelerinin ardından yapının duvarları, tonozları ve dam örtüsünde güçlendirme yapıldı. Minarenin petek ve külah bölümünde yıkılan taşların yerine özgün taşların kullanılmasına yönelik çalışmalar yürütüldü.

Hanbaşı Camii’nde betonarme eklentiler kaldırıldı

Hacı Muhammed tarafından 1853 yılında yaptırılan Hanbaşı Camii’nde 2022’de başlayan onarımlar, 6 Şubat depremlerinin ardından kapsamlı güçlendirme uygulamalarına dönüştürüldü.

Enjeksiyon yöntemiyle güçlendirilen yapıda sonradan eklenen betonarme bölümler kaldırılırken çatı ve cepheler tarihî dokuya uygun biçimde yenilendi.

Son cemaat yeri ve harim bölümündeki müdahalelerle yapının özgün mimari özelliklerinin yeniden ortaya çıkarılması amaçlandı.

Melik Ahmet Paşa Camii kubbeden temele incelendi

1587-1591 yılları arasında yaptırılan Melik Ahmet Paşa Camii’nde depremin ardından kubbe, tromplar ve taşıyıcı duvarlarda oluşan çatlaklara yönelik güçlendirme çalışmaları gerçekleştirildi.

Caminin temel sistemi sondaj, araştırma kazıları ve jeoradar yöntemleriyle incelendi. Kubbe ve kasnak güçlendirilirken zemin ve duvarlarda enjeksiyon uygulandı.

Kurşun örtü, sıva, kalem işi ve iç mekân çalışmalarının tamamlanmasıyla yapı yeniden ibadete hazırlandı. euronews

Bingöl’de Akkoyunlu döneminden kalan Balaban Bey Camii restore edildi

Bingöl’ün Kiğı ilçesinde bulunan Balaban Bey Camii’nde depremde ağır hasar gören minare kontrollü biçimde sökülerek yeniden inşa edildi.

Yerel kaynaklara göre Akkoyunlu dönemine tarihlenen ve Piltan Bey Camii ya da Cami-i Kebir adlarıyla da bilinen yapı, Kiğı’nın günümüze ulaşan önemli tarihî eserleri arasında bulunuyor. bingolkenthaber.com

Restorasyon kapsamında caminin çatı, avlu, harim ve mahfil bölümlerinde onarım yapılırken ahşap döşemeler ile elektrik ve mekanik tesisatlar da yenilendi.

Toplu açılış Ali Paşa Camii’nde

Altı caminin yeniden ibadete açılması için düzenlenen toplu programın Diyarbakır’ın Sur ilçesindeki Ali Paşa Camii’nde gerçekleştirilmesi planlandı. Akdeniz Gazetesi

Ersoy, çalışmalara ilişkin açıklamasında tarihî yapıların özgün dokularının korunmasını ve vakıf mirasının gelecek kuşaklara aktarılmasını hedeflediklerini belirtti. Bu değerlendirme Bakanlığın restorasyon yaklaşımına ilişkin resmî açıklamasını yansıtıyor. DHA | Demirören Haber Ajansı